ABD ile İran Müzakereleri Çıkmazda, Lübnan'da Çatışmalar Yoğunlaşıyor

ABD ile İran arasındaki barış görüşmeleri kritik bir aşamaya geldi. Pakistan'ın arabuluculuğunda yürütülen müzakerelerin ana aksamaya noktası dondurulmuş 24 milyar dolarlık İran varlıkları olurken, aynı anda Lübnan'da sirayet eden çatışmalar bölgeyi yeni bir krizin eşiğine getirdi.

Müzakerelerde Dolan Düğüm

Pakistan İçişleri Bakanı Muhsin Nakvi, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile bir araya gelmek üzere başkent Tahran'a ulaştı. Nakvi'nin ziyareti, İran-ABD arasındaki ateşkes görüşmelerinin yoğunlaştığının işareti sayılıyor.

Ancak müzakerelerin seyri umut vermiyor. İran dini lideri Mücteba Hamaney'in askeri danışmanı Muhsin Rızai, ABD'nin Trump yönetiminin elinde bulundurduğu 24 milyar dolarlık İran parasını serbest bırakması konusunda tavır değiştirmesi gerektiğini belirtti. Rızai, "Görüşmeler çıkmazda ve Trump bu çıkmazı kırmalı" diyerek durumun ciddiyetini vurguladı. Arakçi ise Lübnan'ı bir kozolarak kullanıldığını reddederek, "Eğer Lübnan bir baskı kartı olsaydı, Washington ile çoktan bir anlaşmaya varılmıştı" ifadesini kullandı.

ABD Başkanı Trump, NBC röportajında görüşmelerin "iyi gittiği" yönünde iyimser açıklamalar yapsa da, İran tarafının "güçlü" ve "gururlu" olduğu gerekçesiyle henüz nihai anlaşmaya varılamadığını söyledi.

Lübnan'da Yoğunlaşan Çatışmalar

Müzakerelerin gerginliği yaşandığı sırada, Lübnan'da durum daha da kötüleşiyor. İsrail tarafından yönetilen hava saldırılarında Hizbullah komutanları ölürken, örgüt ABD tarafından sunulan ateşkes teklifini "hakaret" olarak nitelendirerek reddetti. Hizbullah liderliği, güçlerini Güney Lübnan'dan çekmeyi kesin bir dille imkansız saydı.

Lübnan Devlet Başkanı Joseph Avn'un "Lübnan İran toprağı değildir" uyarısı, İran ile Lübnan arasındaki gerilimleri de gözler önüne serdi. Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, İran'dan ülkesini "savaş alanına ve posta kutusuna dönüştürmemesini" talep etti.

Küresel Petrol Arzı Tehlikede

Bölgedeki çatışmaların genişlemesi, küresel enerji piyasasında seismic etkiler yaratma potansiyeline sahip. Muhsin Rızai, savaşın Hint Okyanusu, Kızıldeniz, Babülmendep Boğazı ve Akdeniz'i kapsayacak şekilde genişleyeceği uyarısında bulundu. Hürmüz Boğazı ile Babülmendep Boğazı'nın aynı anda kapanması, dünyanın petrol ve doğal gaz arzının yaklaşık dörtte birinin kesilmesine yol açabilir.

Rus enerji şirketi Rosneft CEO'su Igor Seçin, bu krizi ABD'li petrol şirketleri yararına değerlendiriyor. Seçin, petrol fiyatlarının varil başına 100 dolar civarında kalması halinde ABD'li enerji şirketlerinin 2026 yılında 60 milyar doları aşan ek kar elde edebileceğini açıkladı. Norveçli danışmanlık şirketi Rystad Energy de benzer tahminlerde bulunuyor.

İddialar ve Spekulasyonlar

İsrail basınına göre, Beyaz Saray'daki bazı yetkililerin İran muhalifi ve Iraklı Kürt grupları silahlandırma planı Türkiye'ye sızdırılmıştı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Trump'ı ikna ederek planı iptal ettirdiği ileri sürülüyor. Henüz herhangi bir resmi açıklama yapılmamış olsa da, bu iddialar bölgedeki güç dengeleri hakkında bilgi veriyor.

Ateşkes görüşmelerine karşı Hizbullah'ın sert muhalefeti, İran ve Lübnan arasındaki ilişkinin karmaşıklığını gösteriyor. Lübnan yönetimi İran'dan daha bağımsız bir pozisyon almaya çalışırken, Hizbullah bölgedeki direniş cephesini sürdürüyor.