Adana Pazarında Esnaf Gelir Durumuna Göre Fiyatlandırıyor: "Yumurtaya 7 Lira, Yoksula Bedava"

Adana'nın Kozan ilçesinde yaşanan ekonomik zorluk, pazarındaki satış pratiklerine yansıdı. Esnaflar, müşterilerin gelir düzeyine göre farklı fiyatlar uygulamaya başlarken, bazıları yoksul vatandaşlara ürün ücretsiz verme yoluna gidiyor. Yumurta tanesi 7 liraya çıkınca, alıcılar 5 liraya pazarlık yapıyor; mısıra kilo başına 100 lira ödenirken, portakal 25 liraya satılıyor.

Esnafın Getirdiği Çözüm: Gelire Göre Fiyatlandırma

Kozan pazarında karpuz satıcısı Mustafa Avcı, tezgahındaki ürünleri dört kategoriye ayırarak satış yaptığını anlattı. Avcı, fakirlere ve parası olmayanlara karpuzlarını ücretsiz verdiğini, asgari ücretlilere ise "Allah rızası için al" diyerek indirimli fiyat sunduğunu belirtti. Emeklilere yönelik açıklaması daha da dikkat çekici: "Sana bu emekli parası yetmiyor, bunlardan al, evine götür, çocuklarınla ye" şeklinde hitap ederek yardım uyguladığını söyledi.

Avcı, memur ve zengin müşterilere ise normal fiyattan satış yaptığını açıkladı. Akşam saatlerinde pazarın altına dökülen ve satılmayan ürünleri, parası olmayan vatandaşların poşetlere toplayıp götürdüğüne dikkat çeken Avcı, yoksulluğun toplumun üst katmanlarına nasıl etki ettiğini vurguladı.

Vatandaş Pazarlık Yapıyor, Esnaf Açlıkla Boğuşuyor

Pazardaki diğer esnaf Adem Yılmaz, mısırları 5 liradan, 10 liradan ve 6 tanesi 100 liradan satmakta ancak müşterilerin bile ücretsiz alsa "kaynat getir" talebinde bulunacağını söyledi. Yılmaz, satış sırasında yaşanan pazarlık ciddiyetini şöyle anlatmıştır: "5 liralık mısıra '2 lira vereyim, 3 lira vereyim' diyor, biz de 'olmaz' diyoruz. Kimisi bırakıp poşeti gidiyor."

Çiftçinin zor durumunu işaret eden Yılmaz, 5 liraya sattıkları ürünün tarlada yaklaşık 1 lira veya 50 kuruş olduğunu vurguladı. Portakal toptan satışında yaşadığı başarısızlığı örnek göstererek, "Çiftçinin sahibi yok, çiftçinin tek sahibi Allah" dedi.

70 Yaşında Esnaf: Geliri Yetmiyor, Pazarı Çalışıyorum

Yaşlılık maaşı alan 70 yaşındaki esnaf Yaşar Sarıboğa, geçinmek için pazarda çalıştığını belirtti. Yumurta tanesi 7 liraya satarken, vatandaşların 5 liraya pazarlık yaptığını ve kendisinin bunu kabul etmediğini söyledi. Sarıboğa, portakal satışında ise bazı müşterilerin "20 liraya verirsen 10 kilo alacağım" teklifini yapıyor, o da bazılarına kabul ediyor, bazılarına etmiyor durumuyla başa çıkıyor.

Emeklinin Sesinden Açlık Psikolojisi

Emekli Mehmet Akıldı, pazardan 50 liraya bir kilo patlıcan, 2 kilo domates aldığını belirtirken, peynir, süt ve yumurta gibi temel gıdaları artık alamadığını vurguladı. Akıldı, "Nerede yiyeceğim?" sorusuna, annesinin nenesinin köyde keçi yoğurdu hazırladığı zamanları hatırlayarak duygusal bir cevap verdi. Bu, ekonomik krizin sadece fiyat artışı değil, beslenme alışkanlıklarını bile değiştirdiğini gösteriyor.

Pazarlık ve Sosyal Dayanışmanın Kesişimi

Kozan pazarında yaşananlar, ekonomik sıkıntının toplum katmanlarını nasıl etkilediğini somut olarak gösteriyor. Esnaflar, kar marjlarını minimize ederek sosyal sorumluluk taşıyor; yoksullara bedava satış yaparken, asgari ücretlilere ve emeklilere indirim uyguluyor. Ancak bu uygulamalar, sistemik bir soruna geçici çözüm sunuyor. Vatandaşlar, pazarlık gücünü sonuna kadar kullanmak zorunda kalırken, esnaf da hayatını kurtarmaya çalışıyor.

Yeniçağ gazetesinin haberinde yer alan ifadeler, sosyal dayanışmanın ekonomik krizle birlikte nasıl ivme kazandığını da ortaya koymaktadır. Esnaf deyimiyle "zengini zengin yapan fakir değil mi?" sorusu, toplumun gelir dengesizliğine dair derin bir eleştiri içeriyor.