Muharrem Ayı 16 Haziran'da Başlıyor, Aşure Günü 25 Haziran'da Karşılanacak

Muharrem ayı 16 Haziran Salı günü başlayacak ve İslam âleminin hicri takvim yılbaşına karşılık gelecek. Diyanet İşleri Başkanlığı'nın din işleri yüksek kurulu tarafından belirlenen vakit hesaplamalarına göre, Aşure Günü ise 25 Haziran Perşembe günü gerçekleşecek. Bu döneme ilişkin resmi açıklamalar yapılmış, oruç tutma kuralları netleştirilmiştir.

Hicret ve Muharrem Ayının Anlamı

Muharrem ayının önemini anlamak için hicretin tarihsel karşılığını bilmek gerekir. Hz. Muhammed ve ashabının Mekke'den Medine'ye gerçekleştirdiği hicret, 1448 yıl öncesine uzanır ve İslam takviminin temel dayanak noktasıdır. Bu yolculuk, münzeviliğin mekanından kamusal bir toplum inşasının başlangıcını temsil etmiştir.

Hz. Ömer'in halifesi olduğu dönemde, Hz. Ali'nin önerisiyle hicret yılı, takvimin başlangıcı olarak kabul edilmiştir. O günden bu yana 1 Muharrem, İslam dünyasında resmi yılbaşı sayılmaktadır. Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, bu dönem için yaptığı açıklamada, hicretin "inancın, sadakatin, teslimiyetin ve fedakârlığın en güzel tezahürlerinden biri" olduğunu vurgulamıştır.

Aşure Günü ve Kutsal Anlamı

Muharrem ayının 10. günü olan Aşure Günü, İslam toplumlarının en önemli geleneklerinden birini ifade eder. Başkan Altay'ın açıklamalarına göre, bu gün "paylaşmanın, dayanışmanın, kardeşliğin ve bereketin en güzel sembollerinden" biridir. Tarihsel açıdan, bu günde Hz. Muhammed'in torunu Hazreti Hüseyin ile şehit olanlar yad edilmektedir.

Aşure Günü'nde yapılan aşure pişirmek ve bunun dağıtılması, İslam kültürünün temel dayanışma örneklerindendir. Diyanet İşleri Başkanlığı hilal (ay) gözlemleri sonucunda Aşure Günü'nün 25 Haziran Perşembe günü olacağını resmen duyurmuştur.

Muharrem Orucu Zamanlaması ve Kuralları

Hz. Muhammed, Muharrem ayı orucunun önemine ilişkin bir hadiste "Ramazan orucundan sonra en faziletli oruç, Allah'ın değer verdiği ay olan Muharrem ayında tutulan aşure orucudur" buyurmuştur. Bununla birlikte oruç tutma konusunda belirli usûller belirlenmiştir.

Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu'nun uzmanı Üzeyir Öztürk, oruç tutma ile ilgili resmi tavsiyeyi açıklamıştır. Peygamberimiz, Muharrem ayının 9. ve 10. günlerinde oruç tutmayı tavsiye etmiştir. Özellikle yalnızca 10. günü oruç tutmak mekruh görülmüş, bunun yerine 9. veya 11. günü ile birlikte tutulması önerilmiştir. Hz. Muhammed'in kendisi de 10. günü tek başına oruç tutmamış, bu kuralı uygulamıştır.

Oruç tutmanın gerekçesi, Yahudi toplulukları ile aynı şekilde hareket etmekten kaçınmaktır. Hz. Muhammed şöyle buyurmuştur: "Muharremin 9. ve 10. günü oruç tutunuz. Yahudilere muhalefet ediniz." Ayrıca, bu orucun önceki yılın günahlarına keffaret olması niyetiyle tutulması sevap sayılmaktadır.

Hicri Takvim ve Günümüz Uygulaması

Hicri takvim, ay hareketlerine dayanan bir sisteme sahiptir ve bu nedenle Gregoryen (miladi) takvimle karşılaştırıldığında her yıl 10-11 gün öncesine alır. Diyanet'in hilal gözlemleri bu hesaplamayı belirlemektedir. Din İşleri Yüksek Kurulu Uzmanı Üzeyir Öztürk, hicretin sadece tarihi bir olay olmadığını, İslam toplumunun tüm unsurlarını etkilemiş bir dönüş noktası olduğunu açıklamıştır.

"Mekke'den Medine'ye hicret, 13 yıllık Mekke devrini kapatmış ve İslam toplumunun inşasının temelini oluşturan Medine devrini başlatmıştır. Böylece İslam dini yalnızca bireysel bir inanç olmaktan çıkıp, hayatın her safhasını kuşatan bir nizam halini almıştır."

Medine'de imzalanan sözleşme, Müslümanlar, Yahudiler ve diğer gruplar arasında hak ve sorumlulukları güvence altına almıştır. Bu dönem İslam'ın evrensel bir mahiyet kazanmasını sağlamıştır.

Hilal Gözlemleri ve Küresel Görünürlük

Muharrem ayının başlamasını bildiren hilal, ilk kez Atlas Okyanusu'nda ortaya çıkacak ve Asya, Avrupa, Afrika, Kuzey ve Güney Amerika'da görülebilecektir. Bu gözlemler, Diyanet İşleri Başkanlığı'nın resmi takvimine temel oluşturmaktadır.