Meksika'nın Efsane Stadında Dünya Kupası Başlıyor: Azteka Protestolar Arasında Tarih Yazıyor

Kupa Dünya 2026'nın açılış maçı, Meksika Şehri'ndeki Azteka Stadyumu'nda gerçekleştirilecek ve turnuvanın başlangıcı Meksika ile Güney Afrika arasında oynanacak karşılaşmayla simgelenecek. Ancak bu yüksek profilli uluslararası etkinlik, ülke içinde yapılan geniş çaplı güvenlik işlemleri ve sosyal protestoların merkezinde yer alacak.

Açılış Stadyumu ve Tarihi Bir Miras

Azteka Stadyumu, futbol tarihi açısından yapılacak bu turnuvayı barındıracak konumda. Stadyum, 1930'lardan beri dünya kupasının açılış formatı değişikliğe uğramış olsa da, geçmiş nüshalarda birden fazla maçın aynı gün içinde oynanması yaygınlık arz etmiştir. 1934 yılında açılış günü sekiz farklı maç düzenlenirken, 1954'te dört maç gerçekleştirilmiştir. Bununla birlikte, 1966 yılından itibaren her turnuvada yalnızca tek bir açılış maçı formatına geçilmiş, bu uygulama günümüze kadar devam etmiştir.

Ev sahibi ülkeler geçtiğimiz iki on yıllık dönemde açılış maçlarında tutarlı başarılar göstermiştir. 2006'dan bu yana ev sahipliği yapan hiçbir ülke açılış maçını kaybetmemiştir; tek istisna 2022'de Katar'ın Ekvador'a yenilgisi (0-2 skorla) olmuştur. Almanya, Brezilya ve Rusya gibi ülkeler bu dönemde açılış karşılaşmalarında galip çıkmışlardır.

Protestolar ve Sosyal Meseleler

Stadyumun dışında ise Meksika'nın derinleşen sosyal yaraları açık verimlere çıkmıştır. Açılış öncesi gün, yüzlerce göstericinin Aztaka Stadyumu'nun yakınlarını kuşatması, kayıp veya ölü olduğu iddia edilen aile fertlerinin akıbeti için adalet talep etmiştir.

Maria de Jesus Soria Aguayo gibi aktivist aileler, oğulları on yıl önce Veracruz eyaletinde kaybolduğu için yüksek sesle talep ettikleri adaletin görmezden gelindiğini dile getirmiştir.

"Başkan sadece futbol önemsemektedir"

Polis teşkilatı, stadyuma bir kilometre uzunluğunda kordon oluşturmuş ve beton bariyerler yerleştirmiştir. Güvenlik güçleri, barışçıl protestoların gerçekleşmesine izin vermiş fakat stadyuma sadece bilet sahibi kişilerin giriş yapabileceğini belirtmiştir. Renkli çiçekler stadyum çevresine serilmiş ve bunlar, ölen veya kaybolan kişiler için yapılan geleneksel saygı gösterileri şeklinde düzenlenmiştir.

Daha Geniş Bağlamda Hükumet Altı Basınç

Başkan Sheinbaum yönetimi, haftalardır öğretmen sendikalarının yapışkan talepleriyle karşı karşıya bulunmaktadır. Bu protestolar, stadyum çevresinde yoğunlaşan gösterilerle sınırlı değildir; Salı günü binlerce kişi stadyuma giden ana yolu kapatmıştır. Bağımsız öğretmen örgütleri tarafından öncü tutulan bu eylemler, çalışma koşullarının iyileştirilmesini talep etmektedir.

Devlet başkanı, bu tür girişimleri tanımlarken "isyan" sözcüğünü kullanmış ve gösterileri "ülkenin durumunun ne kadar kötü olduğunu ortaya koymayı hedefleyen bir provokasyon" olarak nitelemiştir. Ancak bu söylem, sosyal hareketleri bastırmaktan ziyade, kamu tepkisini pekiştirmiştir.