Sermaye Piyasası Kurulu'nun Fiili Dolaşım Düzenlemesiyle 138 Şirketin Oranı Geriledi

Sermaye Piyasası Kurulu'nun fiili dolaşım oranı hesaplamasında yaptığı düzenleme sonrası Borsa İstanbul'da işlem gören şirketlerin pay dağılımı önemli ölçüde değişti. Merkezi Kayıt Kuruluşu verilerine göre 138 şirketin fiili dolaşım oranında düşüş kaydedildi ve toplam 4,6 milyar adet payın piyasa değeri 141,6 milyar lira olarak hesaplandı.

Düzenlemenin Kapsamı ve Amaçı

Sermaye Piyasası Kurulu'nun 5 Haziran'da aldığı karar, BIST 30 ve BIST 100 gibi borsa endekslerinde kullanılan önemli bir kriter olan fiili dolaşım oranının hesaplanma yöntemini revize etti. Yeni hesaplama metoduna göre, sermaye veya yönetim kontrolünü elinde bulunduran ortakların sahip olduğu paylar ile serbest ya da özel fon katılma paylarına verilen paylar artık fiili dolaşım kapsamı dışında tutulacak.

Düzenleme 15 Haziran'dan itibaren ihraççı paylarının fiyli dolaşımdaki pay oranı hesaplamasında uygulanmaya başlandı. Bu değişiklik, piyasada gerçek ticaret potansiyeline sahip payların daha doğru şekilde belirlenmesini hedefliyor.

En Yüksek Düşüşler ve Etkilenen Şirketler

Fiili dolaşım oranında en sert düşüş Lila Kağıt hisselerinde yaşandı. Şirketin fiili dolaşım oranı yüzde 44,01'den yüzde 16,95'e gerileyerek yaklaşık 27 puanlık bir düşüş kaydetti. Bu, endeks kriterlerinde önemli bir değişime işaret ediyor.

Lila Kağıt'ı sırasıyla Gezinomi Seyahat (18 puanlık düşüş), Ziraat GYO (16 puanlık düşüş) ve Margün Enerji (15 puanlık düşüş) izledi.

Geçtiğimiz aylarda MSCI tarafından kendi endekslerinden çıkarılan Kiler Holding da bu düzenleme kapsamında etkilenen hisseler arasında yer aldı. Şirketin fiili dolaşım oranı yüzde 21'den yüzde 9,4'e gerileyen Kiler Holding'in fiili dolaşımdaki paylarının toplam piyasa değeri 17,6 milyar lira olarak hesaplandı. Bu rakam, cari fiyatlarla TL bazında fiili dolaşımı en fazla gerileyen şirket oldu.

Reel Piyasa Dinamikleri

Kaynaklar tarafından vurgulanan önemli bir nokta, fiyli dolaşım oranındaki azalışın yalnızca yeni hesaplama kriterinden kaynaklanmadığıdır. Pay geri alımı gibi hisse bazlı işlemler de bu oranların değişmesine neden olabilir. Bu durum, şirket ve yatırımcılar tarafından dikkate alınması gereken bir faktördür.

Düzenleme, piyasanın gerçek likidite durumunu daha net şekilde yansıtmayı amaçlıyor. Kontrol hisselerinin endeks hesaplamalarından çıkarılması, bağımsız yatırımcılar için daha adil bir hisse değerlemesi sağlamış olacak.

Borsa Endekslerine Olası Etkileri

Bu değişiklik, BIST 30 ve BIST 100 endekslerinde yer alan şirketlerin ağırlıklandırılmasında revizyon yapılması gerektirebilir. Fiili dolaşım oranı düşen şirketlerin, bu endekslerdeki temsil ağırlığı azalabilir ve yerine başka şirketlerin ağırlığı artabilir.

Sermaye Piyasası Kurulu'nun bu adımı, Türkiye'nin uluslararası sermaye piyasası standartlarına uyumunu ve piyasa şeffaflığını artırmayı hedef almaktadır.